Muzeum Okręgowe (Ratusz Staromiejski)
|
Julian Fałat – malarstwo Miejsce: Data: Godzina rozpoczęcia pierwszego dnia: |
|
|
Opis:
Kurator, koncepcja i aranżacja plastyczna: Anna Król
Julian Fałat (1853–1929) – wybitny polski malarz, ilustrator i pedagog studiował w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych i w Akademii monachijskiej. Wiele podróżował, m.in. do Włoch, Francji, Hiszpanii i na Litwę, a w 1885 roku odbył podróż dookoła świata. W latach 1886 –1897 przebywał w Berlinie, gdzie pracował dla cesarza Wilhelma II. W 1893 r. został członkiem Akademii berlińskiej. Od 1894 do 1896 r. malował w Berlinie wraz z Wojciechem Kossakiem panoramę Przejście Napoleona I przez Berezynę, skupiając się głównie na pejzażu. W 1895 roku objął stanowisko dyrektora SSP w Krakowie, którą unowocześnił i przekształcił w 1900 roku w Akademię. Od 1915 roku związany był z Legionami. W latach 1919–1921 Fałat mieszkał w Toruniu, gdzie 16 grudnia 1920 roku „w atmosferze powszechnego entuzjazmu, jaki towarzyszył powrotowi Pomorza do Polski”, założył Konfraternię Artystów dla działań na rzecz popierania i krzewienia sztuki rodzimej na Pomorzu. Od 1921 do 1923 roku był dyrektorem Departamentu Sztuki Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego. Resztę życia spędził w Bystrej na Śląsku. Był członkiem Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”.
Fałat malował pejzaże, sceny rodzajowe, szczególnie o tematyce polowań i portrety. Stosował głównie technikę akwareli. Wiele z obrazów ilustruje Toruń i okolice.
Pobyt Fałata w Toruniu miał bardzo istotny wpływ na kulturalne oblicze miasta w okresie międzywojennym. „Ze spotkań towarzyskich i gawęd przy winie organizowanych w mieszkaniu Fałata zrodziła się Konfraternia Artystów”. Eugeniusz Gros w 1929 roku na łamach „Słowa Pomorskiego” wspominał artystę: ,,Każdy żywo (sobie) przypomniał piękne czasy 1919/1920 roku, czasy radosnego powrotu Pomorza do Polski, czasy zapału do czynów i ofiarnej pracy budowania. Jednym z pierwszych, którzy się tu, na Pomorzu, jawili był śp. mistrz Fałat. Pełen młodzieńczego zapału, objeżdżający wszerz i wzdłuż ziemię pomorską, kreślił w licznych szkicach i studiach jej krajobraz i mieszkańców, - on jeden z najwspanialszych akwarelistów Europy – w szeregu pięknych akwarel odtwarzał tak drogie sercu całej Polski Pomorze i Kaszuby. Osiedliwszy się w Toruniu, wnet zgrupował dookoła siebie ludzi, jak on gorąco miłujących ojczyznę i jak on pragnących działać dla dobra kraju i miasta. Wszyscy dobrze pamiętamy tę postać o obliczu pooranym zmarszczkami, ale żywych, bystrych oczach i przyjaznym uśmiechu; pamiętamy, kiedy w wędrówkach po mieście stawał zamyślony przed jego zabytkami, kiedy otoczony rzeszą widzów siedzi na stołeczku malarskim i maluje Wisłę pod Toruniem lub w dyskusji na posiedzeniu zarządu miasta, bierze żywy udział, zawsze pełen inicjatywy i skory do czynu i ofiary, kiedy o sprawę publiczną chodziło. Kamieniczka dyrektora Fałata na pl. Teatralnym pod 1.42 stała się wkrótce ośrodkiem, dookoła którego grupowało się grono patriotyczne myślących i działających obywateli.”
Na Galerii w Ratuszu Staromiejskim, Muzeum Okręgowe od wielu lat eksponuje cztery obrazy malarza. Najbardziej okazała praca – Wyjazd na polowanie z 1895 r. to scena myśliwska przedstawiona na tle panoramicznego pejzażu, uzupełnionego grupą osób i ledwie zaznaczoną architekturą, należy do często malowanego przez artystę typu kompozycji. Konstanty Maria Górski pisał w 1895 roku: „Wyjazd na polowanie okazuje natomiast całą bystrość obserwatora, całe uzdolnienie kolorysty. Są to tylko plamy, tylko ogólne wrażenia gwarnych przygotowań do łowów, ale tyle tam powietrza, taki mróz, taki wytwornie podpatrzony ranek o cieniach błękitnych na śniegu!”. Odpoczynek myśliwych w lesie z 1889 r. należy do cyklu scen powstałych po polowaniu w Nieświeżu w 1886 roku Temat ten, wraz z nagonką i powrotem z polowania, należy do najczęściej powtarzanych przez artystę, motywów myśliwskich. Polanę w 1917 roku namalował artysta w Bystrej, wsi na Śląsku Cieszyńskim, gdzie miał willę i pracownię i na stałe zamieszkał w 1910 roku Ogród z 1908 roku należy do najlepszego okresu twórczości artysty, przypadającego na lata 1887-1909. Dwie ostatnio wymienione akwarele świadczą o pozycji Juliana Fałata jako bodaj najlepszego akwarelisty polskiego. Artysta używał akwareli bardzo swobodnie, gęsto nakładając farbę, aż do zatracenia papierowego podkładu, tak jakby nie zależało mu na typowej dla akwareli laserunkowości i przepuszczalności światła. Henryk Struve w 1888 roku i pisał: „Fałat wyrzeka się zazwyczaj już nie tylko elegancji, powabu, delikatności, tak właściwych przeważnie niewieściej naturze akwareli, lecz nadto lubuje się w pewnej szorstkości, rubaszności i nawet brudocie kolorytu”.
Wystawa w Muzeum Okręgowym w Toruniu powstała we współpracy z Muzeum Regionalnym w Stalowej Woli. Obejmuje dzieła artysty ze zbiorów własnych Muzeum Okręgowego w Toruniu oraz Muzeum Podlaskiego w Białymstoku, Muzeum Okręgowego w Bydgoszczy, Muzeum Narodowego w Kielcach, Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeum Śląska Opolskiego w Opolu, Muzeum Mazowieckiego w Płocku, Muzeum Narodowego w Poznaniu, Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu, Muzeum Okręgowego w Rzeszowie, Muzeum Narodowego w Szczecinie, Muzeum Narodowego w Warszawie, Zamku Królewskiego w Warszawie oraz ze zbiorów prywatnych.
Wystawie będzie towarzyszył katalog.
Cena, bilety:
Jeszcze nie dodano
Komentarze do wydarzenia
Jeszcze nie dodano